Afbeelding volgtAI-gegenereerde illustratieCarthamus tinctorius
Carthamus tinctorius
FamilieGeslacht: Carthamusniet inheems Nederland
Over deze soort
Carthamus tinctorius kenmerkt zich door opvallende, penseelvormige bloemhoofdjes in felgeel of oranje, omgeven door stekelige schutbladeren. Met een hoogte van 0,74 m voegt deze plant structuur en kleur toe aan zonnige delen van de tuin. De bloei vindt plaats in de hoogzomer, waardoor de plant een voedselbron vormt op een moment dat veel andere soorten zijn uitgebloeid. Deze robuuste composiet is geschikt voor droge percelen. Na de bloei kunnen de stengels blijven staan om de zware zaden te laten rijpen.
Felgekleurde accenten in de hoogzomer: de robuuste distel met 0,74 m tuinstructuur.
Ecologische betekenis
De bloeiperiode valt in juli en augustus (maand 7 tot 8), wat de plant tot een belangrijke voedselbron in de hoogzomer maakt. De bloemhoofdjes trekken diverse bestuivers aan. Met een diasporagewicht van 35,055 mg produceert de plant relatief zware zaden. Deze vallen direct op de bodem of worden over korte afstanden door dieren verspreid. De energiehoudende zaden dienen als voedselbasis voor de lokale fauna na het hoofdseizoen. Het bladoppervlak van 1930,5 mm² draagt bij aan de beschaduwing van de bodem.
Jaarcyclus
Apr-meiZaaien in de volle grond
JunOntwikkeling van de stekelige bladrozetten
Jul-augHoofdbloei in geel en oranje
SepRijping van de zware zaden
OktNatuurlijke zaadverspreiding (door dieren)
NovAfsterven van de bovengrondse plantendelen
Dec-janUitgedroogde stengels dienen als winterstructuur
Veiligheidsinstructie
Carthamus tinctorius wordt als niet kindvriendelijk geclassificeerd vanwege de harde, scherpe bladranden die bij aanraking tot pijnlijke prikken kunnen leiden. Het is raadzaam om bij tuinwerkzaamheden handschoenen te dragen en de plant niet direct langs smalle paden te plaatsen.
Standplaats & kenmerken
Licht
—
Vochtigheid
—
Bodem
—
Bloeitijd
Jul – Aug
Groeivorm
Krautige Pflanze
Verhouting
Nicht verholzt
Bladtype
Breitblättrig
Planthoogte
0.735 m
Morfologische kenmerken: TRY ID3 (CC BY 3.0) & TRY ID81 (CC BY)
Verzorging & teelt
•
Kies een volledig zonnige standplaats, aangezien de plant veel licht nodig heeft voor de ontwikkeling.
•
Zaai de zaden in het voorjaar tussen april en mei direct op de gewenste plek.
•
De bodem dient doorlatend en eerder droog te zijn; wateroverlast moet worden vermeden.
•
Houd bij het zaaien voldoende afstand aan, zodat de 0,74 m hoge plant zich goed kan vertakken.
•
Extra bemesting is doorgaans niet nodig, aangezien de plant goed gedijt op schrale gronden.
•
Omdat de plant niet verhout, sterft deze na de zaadrijping in het najaar volledig af.
•
Laat de uitgebloeide stengels gedurende de winter staan om de bodem te beschermen.
•
Goede partner: Centaurea jacea – een inheemse soort die vergelijkbare zonnige standplaatsen verkiest en het voedselaanbod voor bestuivers aanvult.
Wetenschappelijk profiel
Carthamus tinctorius behoort tot de familie Asteraceae en is een eenjarige, niet-verhoutende kruidachtige plant. Het is een oude cultuurplant die de voorkeur geeft aan standplaatsen die vergelijkbaar zijn met xerotherm grasland (droge, warme, schrale graslanden). Kenmerkend zijn de breedbladige bladeren met een oppervlakte van circa 1930,5 mm², die vaak stekelig getand zijn. De soort is aangepast aan zonnige, open habitats en vertoont een stijf opgaande groeiwijze.
Bronnen & dataherkomst
•GBIF Backbone Taxonomy — GBIF Secretariat (2024), DOI: 10.15468/39omei (CC BY 4.0)
•TRY Categorical Traits (ID3) — Kattge et al. (2012), DOI: 10.17871/TRY.3 (CC BY 3.0)
•TRY Global Spectrum (ID81) — Díaz et al. (2016/2021), DOI: 10.17871/TRY.81 (CC BY)
•Checklist Alien Plants Belgium — Verloove F (2023), Botanic Garden Meise (CC BY 4.0)
Alle data zijn gelicentieerd onder CC BY 4.0, CC0 of compatibel. Naamsvermelding volgens licentievoorwaarden. Volledig bronnenoverzicht →