Afbeelding volgtAI-gegenereerde illustratieSmilax aspera
Smilax aspera
FamilieGeslacht: Smilaxniet inheems Nederland🌍 Neofyt
🌍
Uitheemse soort (Neofyt)
Deze plant is niet inheems in Centraal-Europa. Ze werd na 1492 geïntroduceerd en heeft zich in het wild gevestigd. Gedocumenteerde interacties met inheemse fauna staan hieronder vermeld — deze vervangen echter niet de ecologische waarde van inheemse planten.
Over deze soort
Smilax aspera is herkenbaar aan de hartvormige, vaak stekelig getande bladeren en de klimmende, verhoutende groeiwijze. Deze klimplant creëert door de dichte groei beschutte schuilplaatsen. Omdat de zaden via dieren (zoogdieren of vogels) worden verspreid, draagt de plant bij aan de natuurlijke dynamiek in de omgeving. Op droge, warme locaties biedt de soort een robuuste, verticale structuur die ook in de winter behouden blijft.
Weerbare klimplant: 1,21 meter compacte schuilplaats voor de tuin.
Ecologische betekenis
Smilax aspera speelt een rol in het lokale ecosysteem door bij te dragen aan de verbinding van habitats. De zaden hebben een gewicht van 38,129 mg (inclusief aanhangsels), wat wijst op verspreiding door dieren. Vogels consumeren de vruchten en zorgen zo voor de korte-afstandsverspreiding van de soort. Door het dichte vlechtwerk van verhoutende stengels biedt de plant nestgelegenheid en bescherming tegen predatoren. De soort ondersteunt de natuurlijke diversiteit door de dierlijke verspreidingsdynamiek te bevorderen.
Jaarcyclus
Apr-meiPlanttijd in het voorjaar en uitloop van nieuwe klimranken
Jun-augHoofdgroeifase van de verhoutende stengels
Sep-oktRijping van de vruchten en begin van de verspreiding door dieren
NovPlanttijd in het najaar tot de eerste vorst
Dec-febWinteraspect met behoud van de stekelige ranken
MrtTijd voor voorzichtige snoeiwerkzaamheden voor vormcorrectie.
Veiligheidsinstructie
Smilax aspera is niet kindvriendelijk. De plant heeft stekels aan de bladranden en stengels die bij aanraking letsel kunnen veroorzaken. Vanwege de risico's in huishoudens met kleine kinderen dient de plant buiten directe speelzones te worden geplaatst.
Standplaats & kenmerken
Licht
—
Vochtigheid
—
Bodem
—
Bloeitijd
—
Groeivorm
Kletterpflanze
Verhouting
Verholzt
Bladtype
Breitblättrig
Planthoogte
1.215 m
Morfologische kenmerken: TRY ID3 (CC BY 3.0) & TRY ID81 (CC BY)
Verzorging & teelt
•
Kies een plek in de volle zon tot halfschaduw, bij voorkeur op een beschutte, warme locatie.
•
De bodem dient goed doorlatend te zijn, aangezien de plant de voorkeur geeft aan droge, warme omstandigheden.
•
De ideale planttijd is in het voorjaar (maart tot mei) of in het najaar (september tot november), mits de bodem niet bevroren is.
•
Houd rekening met een groeihoogte van exact 1,21 m en bied een geschikte klimsteun aan.
•
Omdat de plant verhout, is regelmatig snoeien niet strikt noodzakelijk, maar vormsnoei kan in het vroege voorjaar plaatsvinden.
•
Houd voldoende afstand tot looppaden om contact met de stekelige stengels te vermijden.
•
Bemesting is in normale tuingrond meestal niet nodig, aangezien de plant is aangepast aan schrale standplaatsen.
•
Geschikte partner: Quercus pubescens — deze deelt de voorkeur voor droog-warme standplaatsen en dient als natuurlijk klimrek.
Wetenschappelijk profiel
Smilax aspera is een vertegenwoordiger van de familie Smilacaceae binnen de orde Liliales. De soort komt voor in klimatologisch gunstige, warmteminnende struwelen en bosranden. Het is een verhoutende klimplant die karakteristieke ranken vormt. De soort is aangepast aan xerotherme (droog-warme) standplaatsen en is opvallend droogteresistent. Morfologische kenmerken zijn de leerachtige bladeren met een oppervlakte van circa 1221 mm² en de weerbare stekels aan de stengels.
Bronnen & dataherkomst
•GBIF Backbone Taxonomy — GBIF Secretariat (2024), DOI: 10.15468/39omei (CC BY 4.0)
•TRY Categorical Traits (ID3) — Kattge et al. (2012), DOI: 10.17871/TRY.3 (CC BY 3.0)
•TRY Global Spectrum (ID81) — Díaz et al. (2016/2021), DOI: 10.17871/TRY.81 (CC BY)
•Checklist Alien Plants Belgium — Verloove F (2023), Botanic Garden Meise (CC BY 4.0)
Alle data zijn gelicentieerd onder CC BY 4.0, CC0 of compatibel. Naamsvermelding volgens licentievoorwaarden. Volledig bronnenoverzicht →