Afbeelding volgtAI-gegenereerde illustratieDyopedos porrectus Bate,
Dyopedos porrectus Bate,
Familie: DulichiidaeGattung: Dyopedosinheems Nederland
inheems Nederland
NSR v20260516 (Nederlands Soortenregister) · 2026 · 100%
Over deze soort
Wie een terrein nabij de kust van de Noord- of Oostzee beheert, kan deze bijzondere bewoner in ondiepe oeverzones tegenkomen. Dyopedos porrectus is een vlokreeftje (Amphipoda) met een opmerkelijke overlevingsstrategie. Met een lichaamslengte van meestal 5 tot 8 millimeter is het een kleine verschijning in de vloedlijn of bij algenstructuren. Kenmerkend voor deze soort is het bouwgedrag: de dieren construeren verticale buizen of kleine masten op de bodem, opgebouwd uit slibdeeltjes en eigen uitwerpselen. Op deze verhogingen zitten ze als uitkijkposten om de waterstroming te benutten voor het verzamelen van voedsel.
Jaarcyclus
De levenscyclus van deze kreeftjes is nauw verbonden met de watertemperatuur en het voedselaanbod. In het voorjaar en de zomer, wanneer de planktondichtheid in het water toeneemt, vindt de belangrijkste voortplantingsperiode plaats. De vrouwtjes dragen de eieren in een speciale broedbuidel (marsupium) aan de onderzijde van het lichaam totdat de volledig ontwikkelde jongen uitkomen. In de herfst en winter trekken de populaties zich vaak terug naar diepere, vorstvrije waterlagen. De activiteit neemt bij dalende temperaturen aanzienlijk af, maar de soort blijft het gehele jaar door aanwezig in de kustwateren.
Veiligheidsinstructie (optioneel)
Omdat Dyopedos porrectus in brakwaterzones en kusthabitats leeft, reageert de soort uiterst gevoelig op stikstofbelasting en chemische residuen. Wanneer een tuin grenst aan dergelijk water, is het essentieel om synthetische meststoffen en gewasbeschermingsmiddelen te vermijden, aangezien deze stoffen via het grondwater direct in het leefgebied van de kreeftjes terechtkomen. Ook bij het mechanisch reinigen van oevermuren of steigers is voorzichtigheid geboden om de fragiele mastconstructies van deze kleine bouwers niet te vernietigen.
Wetenschappelijk profiel
Binnen de orde van de vlokreeftjes behoort Dyopedos porrectus tot de familie Dulichiidae. Deze groep kenmerkt zich door sterk verlengde tweede antennen en een smal, bijna staafvormig lichaam. Deze anatomische aanpassing stelt hen in staat zich vast te houden aan hun zelfgebouwde uitwerpselmasten, in de vakliteratuur aangeduid als 'fecal pellet masts'. Als filtreerders zeven zij met hun behaarde ledematen organisch materiaal uit het voorbijstromende water. Deze sessiele levenswijze is ongebruikelijk voor kreeftachtigen en maakt hen tot een belangrijke schakel in de mariene voedselketen van kustwateren.
Bronnen & dataherkomst
•GBIF Backbone Taxonomy — GBIF Secretariat (2024), DOI: 10.15468/39omei (CC BY 4.0)
Alle data zijn gelicentieerd onder CC BY 4.0, CC0 of compatibel. Naamsvermelding volgens licentievoorwaarden. Volledig bronnenoverzicht →